25-March-2008
enepalionline.com |

----------------------------

नेपाल पत्रकार महासंघ सम्पर्क शाखा यूएइको प्रथम वार्षिकोत्सवलाई सम्बोधन गर्न यूएइ आउनु भएका
नेपाल पत्रकार महासंघ केन्द्रिय समितिका उपाध्यक्ष शिव गाउँले संग इनेपालीअनलाइन डटकमका प्रतिनिधिले लिएको अन्तर्वार्ता

यूएइबाट संचालित पहिलो नेपाली अनलाइन वेव पत्रिका इनेपालीअनलाइन डटकममा हार्दिक स्वागत गर्दछु ।

इनेपालीअनलाइनः तपाइले यूएइबाट प्रकाशित हुने नेपाली पत्रिका र अनलाइन पत्रिका पढ्ने मौका पाउनु भयो ? यी पत्रपत्रिकाको अवस्था र स्तर कस्तो रहेछ ?

शिव गाउँलेः हो, मैले सहयात्रा द्धैमासिक, नेपाली समाचार साप्ताहिक, इनेपाली अनलाइनडटकम, नेपालदुबइडटकम, लगायतका अनलाइन पत्रिकाहरु पढ्ने मौका पाएँ । तिनले यूएइमा बसोबास गरिरहेका करिव १ लाख ५० हजार नेपालीका चासो र सरोकारका मामिलालाई ध्यान दिन खोजेका छन् । यद्यपी समाचारको छनौट, तिनको प्रस्तुती र त्यसको असर प्रभाव जस्ता कुरामा अझ ध्यान दिन जरुरी छ भन्ने मलाइ लागेको छ ।

इनेपालीअनलाइनः यूएइको राष्ट्रिय दैनिक गल्फ न्यूज र खलिज टाइम्स हेर्दा नेपालका राष्ट्रिय दैनिक पत्रिकामा के के कुरामा भिन्नता पाउनु भयो ?

शिव गाउँलेः समाचारको छनौट, त्यसको प्रस्तुती, साजसज्जा अनि राष्ट्रिय प्राथमिकताको पहिचान गर्ने कुरामा नेपाली राष्ट्रिय दैनिकहरु गल्फ न्यूज र खलिज टाइम्स भन्दा पछि छैनन । तर, बजार ब्यवस्थापन अनि अवसरको र राष्ट्रिय आवश्यकताको प्रचार प्रशार गर्नमा यूएइका दैनिकहरु अगाडी भएको लाग्यो । त्यसो हुनुमा यूएइले आर्थिक प्रगतीमा मारेको फड्को पनि कारक हुन सक्छ । किनकी नेपालबाट प्रकाशित हुने कान्तिपुर, दी काठमाडौ पोस्ट, राजधानी, समाचारपत्र वा नयाँपत्रिका कसैले पनि देनिक ४०/५० पृष्ठको को अतिरिक्ताङ्क निकाल्न चाहेर मात्रै हुन्न । देशको अर्थतन्त्र अर्थात बजारले पनि साथ दिनुपर्छ । मैले देखेको प्रस्ट भिन्नता यो हो ।

इनेपालीअनलाइनः यूएइका राष्ट्रिय दैनिकमा के कस्ता पक्षहरु छन् जसलाई नेपालको राष्ट्रिय दैनिकले अवलम्बन गर्दा राम्रो होला ?

शिव गाउँलेः देशले सिर्जना गरेका अवसरहरुको प्रचार प्रशारमा यहाँका पत्रपत्रिकाले कन्ज्युस्याइ गरेजस्तो लागेन मलाई । तर प्रेस आलोचक हुनुपर्ने सामान्य मान्यता भन्दा पनि यूएइका पत्रपत्रिकाले राज्य प्रणाली र संयन्त्रले गरेका काम कारवाहीको प्रचार प्रशारमा धेरै स्थान खर्च गरिरहेका जस्तो लाग्यो । नेपाल र यूएइबीच थुप्रै कुरामा आधारभुत रुपमै अन्तर भएकोले अनुशरण हुनसक्ने पक्षहरु थोरै छन भन्ने मलाइ लाग्छ ।

इनेपालीअनलाइनः यूएइमा श्रम बजारको प्रशस्त अवसरहरु छ र प्रतिस्पर्धा पनि त्यतिकै छ । यसलाई कसरी र कुन स्तर सम्म नेपालमा रहेका दक्ष, अर्ध दक्ष र अदक्ष नेपाली कामदारले सदुपयोग गर्न सक्लान ?

शिव गाउँलेः नेपाल र नेपालीका लागि यो महत्वपूर्ण मामिला हो । अहिले यूएइमा करिब १ लाख ५० हजार नेपालीहरु रहेको अनुमान छ । तिनमा ठुलो सख्याँ अदक्ष कामदारको छ । थोरै सख्याँमा मात्रै नेपालीहरु दक्ष र अर्ध दक्ष छन् । त्यसको स्वभाविक अर्थ हो ठुलो सख्याँका नेपाली न्युन तलब सुबिधामा यहाँ कडा शारिरिक श्रम गर्न बाध्य छन । त्यस कारण अब यूएइ जाने नेपाली सख्याँ मात्रै बढाउने होइन कि तिनको क्षमता बढाएर देशले कमाइ पनि बढाउने अभियान चलाउन ढिलाइ गर्नु हुन्न ।

यूएइको आर्थिक विकास अभियान हेर्दा आगामी दशक पनि यो देश नेपाली कामदारका लागि सहज गन्तव्य हुन सक्ने सम्भावना छ । तर, नेपालका नीति निमार्ताहरुले ध्यान दिनुपर्ने पक्ष के हो भने यो सम्भावनालाई राष्ट्रिय हितमा परिणत गर्ने हो भने यहाँको बजारमा आफनो पहुँच बढाउने र आउने कामदारको स्तर बृद्धि गर्ने पक्षमा ध्यान दिनै पर्छ ।

इनेपालीअनलाइनः तपाइले हाल सम्म कुन कुन राष्ट्रको भ्रमण गरिसक्नु भएको छ ?

शिव गाउँलेः मैले अमेरिका, चीन, थाइल्याण्ड, फिनल्याण्ड, बङ्गलादेश, यूएइ र भारतको भ्रमण गरेको छु ।

इनेपालीअनलाइनः यूएइको भ्रमणमा आउनु भएको यो पहिलो पटक हो ?

शिव गाउँलेः हो ।

इनेपालीअनलाइनः यूएइमा के नयाँ कुरा पाउनु भयो ?

शिव गाउँलेः यूएइ भौतिक पुर्वाधार निमार्णमा अधि बढदै मात्रै छैन कि दौडदै नै छ । उसको यो उन्नतीको फाइदा नेपाल र नेपालीले कसरी लिने भन्ने चिन्तन गर्नु नेपालको परराष्ट्र मन्त्रालय, श्रम मन्त्रालय अनि नागरिक निकाय र प्रेस समेतको मुख्य जिम्मेवारी हो भन्ने मलाई लाग्यो । यूएइको नयाँ पन भनेको नेपाल र नेपाली प्रति त्यहाँ तुलनात्मकरुपमा सम्मान रहेको प्रतिक्रिया पाइन्छ । जति पनि नेपालीहरु भेटिए सबैको एकै खाले भनाइ थियो कि यहाँको सरकार र जनता नेपालीलाई मायाँ नै गर्छन । अनौठो पक्ष यो लाग्यो कि कुल जनसख्याँको २० प्रतिसत हाराहारी जनसख्याँ मात्रै स्थानीयको रहेछ । अर्थात ८० प्रतिसत बिदेशी भएको देशको शान्त सामाजिक अवस्था, बढदो आर्थिक उन्नती, कानुन ब्यवस्थाको पालनामा कडाइ यसको नयाँ पक्षहरु हुन । त्यहाँको राजनीतिक प्रणाली र स्वतन्त्रताको मामिलामा भने छुट्टै बहस गर्न सकिन्छ ।

इनेपालीअनलाइनः तपाइ यूएइमा के कुरामा बढी प्रभावित हुनु भएको छ ?

शिव गाउँलेः नेपालीहरुको लगनशिलता । २०/३० तलाको निमार्णाधिन घरमा चर्को गर्मिको वास्ता नगरी नेपालीहरु काम गरिरहेका छन् । यि सिर्जनात्मक हातहरुलाई भोली देशभित्र पनि अवसर दिने हो भने नेपालको कायापलट हुन धेरै बेर लाग्दैन ।

इनेपालीअनलाइनः यूएइमा १३० भन्दा बढी राष्ट्रका नागरिक कार्यरत छन् । जसको प्रत्यक्ष र अप्रत्यक्ष फायदा नेपाल र नेपालीलाई हुने गर्दछ । यसबाट राज्यले के कस्ता कदम चाले नेपालको पर्यटन विकासमा टेवा पुग्नुका साथै यूएइ र नेपाली अपसी सम्बन्ध गाढा हुने थियो ?

शिव गाउँलेः नेपालमा शान्ति छ र प्राकृतिक सौर्न्दर्यको धनी यो देश एक पटक पुग्नै पर्छ भन्ने अभियान चलाउने हो भने नेपालमा पर्यटन विकास आफै हुन्छ भन्ने मलाई लाग्छ ।

इनेपालीअनलाइनः पत्रकार को मूल धर्म के हो ? यसलाई कसरी परिभाषित गर्नु हुन्छ ?

शिव गाउँलेः सुचना दिनु, शिक्षित पार्नु र सकारात्मक परिवर्तनका लागि दबाव दिनु पत्रकारिताका तीन धर्म हुन । अर्थात पाठक, दर्शक वा स्रोतलाई केहि सोच्न उत्प्रेरित गर्नु वा बाध्य बनाउनु पत्रकारिताको धर्म हो । आज संसारमा पत्रकारिता जे भनेर चिनिन्छ यहि भूमिकाका कारण स्थापित भएको हो ।

इनेपालीअनलाइनः यूएइमा विभिन्न पेशामा कार्यरत रही पत्रकारितामा संलग्न नेपाली पत्रकारलाई के सल्लाह र सुझाव दिन चाहनु हुन्छ ?

शिव गाउँलेः यूएइमा नेपाली साथीहरुले बढो दुख गर्नु भएको छ । कठोर परिश्रम पछि बचेखुचेको समयमा पनि साह्रो गाह्रो नमानी उहाँहरुले पत्रकारिताको यात्रामा पूर्ण बिराम लाग्न दिनु भएको छैन । यो खुशीको कुरा हो । यूएइबाटै पत्रपत्रिकाहरु निस्कनु र तिनलाई किनेर पढनु पर्छ भन्ने बहस हुन थाल्नुले यसको भविश्य आशलाग्दो देखिन्छ । तर त्यहाँको कानुन ब्यवस्थाका कारण पत्रपत्रिका दर्ता, बितरण र बिक्रि अनि संवाददाताले कामगर्ने मामिलामा केहि जटिलताहरु रहेछन । यद्यपी समय क्रममा यो समाधान हुनेमा आशावादी हुन सकिन्छ ।

इनेपालीअनलाइनः नेपाल पत्रकार महासंघ सम्पर्क शाखा यूएइलाई आगामी वर्षकोलागि के सुझाव दिन चाहनु हुन्छ ?

शिव गाउँलेः शाखाले मुख्यतया दूइवटा काम गर्नु पर्छ भन्ने मलाई लाग्छ । पहिलो, त्यहाँ बस्ने नेपाली पत्रकारलाई संगठित गर्ने र त्यहाँ पत्रकारिताको बिकासमा सक्रिय रहने । दोस्रो चाहिँ त्यहाँ रहेका १ लाख ५० हजार नेपालीका सुख दुखका कथाहरु माथि कलम चलाएर उनीहरुको उन्नतीमा सधाउ पुर्‍याउने ।

इनेपालीअनलाइनः अन्त्यमा इनेपालीअनलाइनडटकमलाई के भन्न चाहनुहुन्छ ?

शिव गाउँलेः इनेपालीअनलाइनडटकम यस क्षेत्रको लोकप्रिय अनलाइन पत्रिका भएका कारण यसको बिशेष जिम्मेवारी छ । पत्रकारिताको बिकास र यस क्षेत्रका नेपालीको सुखदुखको लेखाजोखा गरेर संसारभरका नेपाली र नेपाल बीच सेतुको काम गरोस भन्ने शुभकामना दिन चाहान्छु ।

घन्यवाद...